PaÅ‚ac Opatów – OddziaÅ‚ Sztuki Współczesnej Muzeum Narodowego w GdaÅ„sku
Pałac opacki zbudowany w latach 1754-56 staraniem opata Jacka Rybińskiego, częściowo zrekonstruowany po spaleniu w 1945r.
Wokół piękny park założony przez tegoż samego opata ok.1760 roku wg projektu Kazimierza Dębińskiego.
Pałac Opatów stanowi część kompleksu klasztoru cystersów. Według tradycji wzniesiono go w miejsce istniejącego za czasów pogańskich myśliwskiego dworku książąt pomorskich.
Do budynku Nowego Pałacu przylega Stary Pałac pochodzący z XV wieku. Z tamtego czasu zachowały się piwnice i fragmenty murów. Swój obecny kształt Stary Pałac zawdzięcza przebudowie przeprowadzonej przez opata Jana Grabińskiego w latach 1637-46.
W 1646 r. w pałacu gościła królowa Ludwika Maria Gonzaga podążająca drogą lądową z Francji przez Gdańsk do Warszawy. Zachwyt królowej wzbudziły jagiellońskie arrasy, którymi udekorowano rezydencję.
Dzisiejszy Nowy PaÅ‚ac Opatów wybudowano w stylu rokokowym w latach 1754-56 z polecenia ostatniego już opata oliwskiego – Jacka RybiÅ„skiego. StanÄ…Å‚ wówczas obiekt piÄ™trowy, z otwartÄ… na parterze galeriÄ… od strony ogrodu. Kolejnymi mieszkaÅ„cami paÅ‚acu po Å›mierci opata RybiÅ„skiego w 1782 r., byli Karl a nastÄ™pnie Joseph Hohenzollernowie, mianowani opatami przez pruskiego króla.
Po kasacie zakonu w 1831 r. pałac stał się siedzibą pruskiego rodu Hohenzollernów. Po śmierci w 1836 roku Josepha Hohenzollerna pałac przez dłuższy czas był niezamieszkały. Dopiero w 1869 r. zamieszkała tam Maria Hohenzollern- bratanica króla pruskiego. Z jej polecenia zamurowano zachodnią część arkad galerii ogrodowej. Po śmierci księżniczki w 1888 r. pałac przejęło państwo i zajmowali czasowo go dygnitarze pruscy.
W 1919 r. Aleksander Majkowski, korzystając z przeprowadzanego podziału pruskich posesji między Polskę i Wolne Miasto Gdańsk, zabiegał o przyznanie poopackiej rezydencji Polsce z myślą o umieszczeniu w niej zbiorów z sopockiego Muzeum Kaszubsko-Pomorskiego. Pałac otrzymały jednak władze Oliwy i przeznaczyły go na biura i mieszkania. Zamierzały też otworzyć w nim lokal rozrywkowy i kasyno gry. Władze Wolnego Miasta Gdańska nie pozwoliły jednak na to.
W 1926 r. przeprowadzono rewaloryzację zabytku i otwarto Muzeum Historii Gdańska. Pod koniec wojny Niemcy przekształcili pałac na magazyn materiałów wojskowych. W ostatniej chwili przed ucieczką podpalili budynek. Pałac doczekał się odbudowy na początku lat 60-ych i powstała w nim filia Muzeum Narodowego w Gdańsku.
Dziś w pałacu mieści się Oddział Sztuki Współczesnej, gdzie organizowane są wystawy dzieł tak znanych twórców jak Salvatore Dali, Bruno Szulc, Andy Warhol, Günter Grass. W odrestaurowanym sąsiednim spichrzu opackim mieści się Oddział Etnograficzny. Oba należą do Muzeum Narodowego w Gdańsku.
Dni i godziny otwarcia:
- 01.05. – 30.09. – wtorek – piÄ…tek godz. 10.00 – 17.00 / sobota, niedziela godz. 10.00 – 18.00
- 01.10. – 30.04. – wtorek – niedziela 09.00 – 16.00