Gdańsk.me

Wyspa Ołowianka

Ołowianka to gdańska wyspa, którą opływa z jednej strony Motława, a z drugiej Kanał na Stępce. W ramach projektu powrotu miasta „frontem do rzeki” dawne wnętrza Elektrociepłowni Ołowianka zostały z sukcesem zaadoptowane przez Polską Filharmonię Bałtycką. Tuż za wyspą, za mostem nad Kanałem na Stępce umiejscowiona jest gdańska marina. Pomiędzy ekspozycjami wystawowymi Centralnego Muzeum Morskiego na wyspie i Głównym Miastem kursuje prom MS Motława.

Najstarsza, utrwalona w dokumentach z 1404 roku nazwa okolic Ołowianki brzmiała Szafarnia. Z leżącym po drugiej stronie Motławy zamczyskiem łączył ją najpierw most, a od 1417 roku prom. Ołowianka nie była jeszcze wówczas wyspą. Została nią dopiero po przekopaniu w roku 1576 kanału Na Stępce. Obecną swoją nazwę zawdzięcza magazynom, służącym do przechowywania ołowiu.

W latach 1897-1898 na Ołowiance wybudowano kompleks elektrowni miejskiej – dzieło berlińskiej firmy Siemens & Halske. Ruszyły całą parą turbiny i kotły. Wkrótce barki nie nadążały z dostarczaniem węgla, przerzucono więc przez kanał Na Stępce most kolejowy.

Wedle pierwotnych planów Ołowianka miała zasilać oswietlenie ulic Gdańska i Wrzeszcza (łącznie kilka tysięcy lamp). Zastąpiono na początku gazowe oświetlenie na dzisiejszej Alei Zwycięstwa. W roku 1907 długość ówczesnej sieci nadziemnej nie przekraczała jeszcze 170 km. Był to dopiero początek gdańskiej elektryfikacji.

W ostatnich miesiącach II wojny światowej zakład doznał potężnych zniszczeń. Zburzona została nie tylko efektowna fasada nadmotławska, wielki przemysłowy komin, ale i stropy elektrowni. Uszkodzenia samego zakładu usunięto bardzo szybko, tak, że już w sierpniu 1945 roku popłynął z niej prąd.

Obecnie dojazd na Ołowiankę możliwy jest dwoma mostami przerzuconymi przez Kanał na Stępce: Mostem Kamieniarskim (w przeszłości zwodzonym) z ul. Szafarnia po wschodniej stronie, oraz mostem od strony ul. Na Stępce, budowanym ok. 1916 r. jako most kolejowy. Planowana jest ponadto budowa zwodzonej kładki pieszo-rowerowej nad Motławą, mającej połączyć Ołowiankę ze Starym i Głównym Miastem w okolicy Targu Rybnego. Inwestycja zrealizowana ma zostać do lata 2008.

Na Ołowiance znajduje się Centralne Muzeum Morskie, Polska Filharmonia Bałtycka im. Fryderyka Chopina oraz Spichrz Królewski (przekształcony w Hotel Królewski). Przy nabrzeżu Motławy cumuje statek muzeum SS Sołdek.

Wyświetl większą mapę

Spichlerze – Siedziba Centralnego Muzeum Morskiego

Zapraszamy do odwiedzenia naszego kompleksu muzealnego, usytuowanego po obu stronach rzeki Motławy, w sercu dawnego portu gdańskiego.

Główna siedziba Muzeum mieści się w trzech Spichlerzach na Wyspie Ołowiance w Gdańsku.
Z przystani spod “Żurawia” co 15 minut odpływa prom “Motława”, który przewozi zwiedzających do Muzeum. Ponadto do Centralnego Muzeum Morskiego, można dotrzeć od strony Starego Miasta, idąc ulicą Szafarnia wzdłuż przystani Marina. Ta sama ulica zapewni nam także dogodny dojazd samochodem.

Centralne Muzeum Morskie jest wielodziałową instytucją kultury, która wśród tysięcy zgromadzonych przedmiotów eksponuje przykłady ładunku średniowiecznego statku handlowego i artylerię ze szwedzkiego okrętu “Solen”.Główna wystawa, “Polacy na morzach świata” przedstawia morską historię Polski i Polaków w minionym tysiącleciu. Prezentowane są na niej modele statków, przykłady dawnej broni, instrumenty nawigacyjne, monety, dawna ceramika.
Galeria morska zaprasza do obejrzenia bogatej kolekcji malarstwa marynistycznego. Jest to ekspozycja malarstwa z kolekcji CMM zgromadzonej w ciągu czterdziestu trzech lat istnienia Muzeum. Składają się na nią:
- Polskie malarstwo międzywojenne
- Malarstwo polskie XIX i pocz. XX w.
- Malarstwo dawne
- Malarstwo europejskie XIX i początku XX w.
- Portret kapitański

Z wielką przyjemnością informujemy o ukończeniu prac nad modernizacją wystawy „Działalność morska Polaków w latach 1918-1945” w ramach ekspozycji stałej „Polacy na morzach świata”. Patronem honorowym wystawy jest Marszałek Senatu Rzeczpospolitej Polskiej Pan Bogdan Borusewicz.
Wystawa ukazuje historię morską Polski w czasach II Rzeczpospolitej, obejmuje takie dziedziny działalności morskiej Polaków, jak: aspekty polityczne, gospodarkę morską, technikę okrętową, marynarkę wojenną, szkolnictwo, sporty wodne oraz zagadnienia związane z marynistyką.

Zwiedzając wystawę poznamy historię walk polskich marynarzy o niepodległość w latach 1918-1920, problemy przed jakimi stanęła Polska po odzyskaniu dostępu do morza, fakty związane z tworzeniem Marynarki Polskiej i utworzeniem Wolnego Miasta Gdańsk. Liczne zabytki, dokumenty i fotografie zgromadzone na wystawie wprowadzą nas w przedsięwzięcia gospodarcze władz II Rzeczpospolitej, budowę portu i miasta Gdyni, rozwój rybołówstwa z uwzględnieniem rybołówstwa dalekomorskiego, historię sportów wodnych w Wolnym Mieście Gdańsku. Opowiedzą o roli Ligi Morskiej (Rzecznej) i Kolonialnej, atlantyckich rejsach polskich żeglarzy, żegludze towarowo-pasażerskiej, szkolnictwie i muzealnictwie morskim, przemyśle stoczniowym, Polskiej Marynarce Wojennej i Handlowej.

Atrakcyjność wystawy podnosi możliwość wysłuchania „Tanga kapitańskiego” i „Hymnu do Bałtyku” Feliksa Nowowiejskiego, a także możliwość obejrzenia filmu o Polskiej Marynarce Wojennej i rybołówstwie pełnomorskim dwudziestoleciu międzywojennym.
Nowa forma i zawartość merytoryczna wystawy powinna usatysfakcjonować osoby zainteresowane historią, nie tylko morską, Polski.

Muzeum posiada bogatą ofertę zajęć dla dzieci i młodzieży: o szczegółach informuje Dział Edukacji Morskiej, tel. 058 301 86 11, 058 301 57 51, 058 301 65 18.

Przed Spichlerzami zacumowany jest statek-muzeum Sołdek, pierwszy pełnomorski statek zbudowany w Gdańskiej Stoczni po II wojnie światowej. Naprzeciw, na Długim Pobrzeżu, znajduje się kolejny Oddział Muzeum: Żuraw wraz z przyległym budynkiem Składu Kolonialnego.

Wędrujących po Wybrzeżu zapraszamy do odwiedzenia naszych oddziałów:
- Daru Pomorza statku – muzeum w Gdyni.
- Muzeum Wisły w Tczewie,
- Muzeum Rybołówstwa w Helu

GODZINY OTWARCIA
W okresie 1.07.2008 – 31.08.2008 r.
Codziennie w godz. 10:00-18:00

W okresie 1.09.2008 – 31.10.2008 r.
Codziennie oprócz poniedziałków w godz. 10:00-16:00

CENY BILETÓW:
Spichlerze na Ołowiance: 8 zł normalny i 5 zł ulgowy
Statek-muzeum “Sołdek”: 8 zł normalny i 5 zł ulgowy
Żuraw i Skład Kolonialny: 8 zł normalny i 5 zł ulgowy
Przeprawa promem w jedną stronę: 1 zł
Karnet uprawniający do zwiedzania wszystkich obiektów w Gdańsku: 18 i 10 zł.

Wyświetl większą mapę

Targ Węglowy

Targ Węglowy w Gdańsku to plac, który zamykają takie obiekty jak Katownia, Złota Brama, charakterystyczny budynek Zbrojowni zwanej Arsenałem oraz budynek Teatru Wybrzeże.

Na co dzień Targ Węglowy pełni rolę jednego z większych parkingów w Śródmieściu, kilka razy o roku zamienia się w miejsce imprez, festynów, czy miejskiego targowiska przy okazji organizowanych przez Międzynarodowe Targi Gdańskie imprez handlowych. Największą imprezą jaka odbywa się na targu Węglowym jest Jarmark Św. Dominika i z nim już w XV wieku kojarzono Targ węglowy.W XV wieku dzisiejszy Targ Węglowy zajmował o wiele większą powierzchnię, rozciągając między wschodnim murem obronnym Głównego Miasta a kanałem Raduni przy ulicy Wały Jagiellońskie. Formę placu w pojęciu urbanistycznym uzyskał w XVII wieku gdy jego przestrzeń została zamknięta od strony zachodniej i północnej przez nowożytne fortyfikacje.

Zanim zbudowano teatr, w XVIII wieku zachodnią część placu, przy wałach fortyfikacji zabudowano niskimi domkami z kramami, handlowano tam starzyzną. Dziś w tym miejscu stoi budynek LOT -u i Pasaż Królewski.

Wyświetl większą mapę

Pomnik króla Jana III Sobieskiego

Pomnik Jana III Sobieskiego, jest dziełem lwowskiego rzeźbiarza Tadeusza Barącza, odlanym w brązie w wiedeńskiej firmie Artura Kruppa.

Początkowo, od 1898 r., pomnik zdobił skwer na Wałach Hetmańskich, w najbardziej reprezentacyjnym spacerowym ciągu Lwowa, tzw. Corso.

Jedyny król Rzeczypospolitej, pochodzący z najbliższych okolic Lwowa przedstawiony został w narodowym stroju, w żupanie i kontuszu, na wspiętym rumaku, przeskakującym obalone działo, kosz faszynowy i strzaskaną lawetę. Postać króla była zwrócona twarzą na południowy wschód, skąd najczęściej nadchodziło niebezpieczeństwo dla Lwowa.

Gdy w lipcu 1944 Lwów został ponownie zajęty przez ZSRR, powstał projekt, by Sobieskiego przerobić na… Bohdana Chmielnickiego. W 1950 przekazano go jednak władzom polskim.

Przez 16 lat stał w parku w Wilanowie, po czym przewieziono go do Gdańska i ustawiono na jednym z głównych placów Starego Miasta – Targu Drzewnym. Ponowne odsłonięcie miało miejsce 26 czerwca 1965. Pomnik usytuowano tak, że król zwrócony jest w kierunku zachodnim. Oryginalna tablica z tekstem “Królowi Janowi III miasto Lwów” została ukryta i zamontowana dopiero po 1989.

Wyświetl większą mapę